Opvang voor mensen op de vlucht

Door het aanhoudend oorlogsgeweld in Oekraïne groeit het aantal vluchtelingen dat zijn toevlucht

zoekt in Nederland nog steeds. De veiligheidsregio’s zijn daarom gevraagd te doen wat in hun

vermogen ligt om bovenop de eerder gevraagde 50.000 noodopvangplaatsen nog eens 25.000

noodopvangplaatsen voor Oekraïense vluchtelingen te realiseren. Een grote uitdaging, zeker

gezien de noodsituatie rondom de opvang van asielzoekers en de krapte op de woningmarkt.

Verschil asielzoekers, statushouders en Oekraïense vluchtelingen

Een asielzoeker is iemand die uit eigen land gevlucht is en asiel (bescherming) aanvraagt in een

ander land. Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) zorgt voor opvang van deze groep in

asielzoekerscentra (azc’s). Als een asielzoeker een verblijfsvergunning krijgt, dan wordt deze

‘statushouder’. Gemeenten moeten zorgen dat deze statushouders een woning krijgen.

Vluchtelingen uit Oekraïne hebben een aparte status door de EU-richtlijn Tijdelijke Bescherming. Dit

houdt onder andere in dat ze, zonder asielprocedure, tijdelijk recht hebben op huisvesting, zorg en

leefgeld als ze zijn ingeschreven bij een gemeente in Nederland. Niet het COA, maar de

veiligheidsregio’s en gemeenten hebben de opdracht te zorgen voor de noodopvang van Oekraïense

vluchtelingen.

Noodopvanglocaties nog steeds hard nodig voor Oekraïense vluchtelingen

Voorzitter Veiligheidsregio Zuid-Limburg Annemarie Penn-te Strake: “Gelet op de ontwikkelingen in

Oekraïne verwachten we dat we alle noodopvangplekken die we nu creëren nog steeds hard nodig

hebben voor vluchtelingen uit Oekraïne. Tegelijkertijd mogen we onze ogen niet sluiten voor de

landelijke noodtoestand bij de opvang van asielzoekers. Dit is de reden waarom sinds vrijdagavond

op verzoek van het COA zo’n 50 asielzoekers voor maximaal een week opgevangen worden in de

doorstroomlocatie in Glanerbrook in Geleen. Dit was mogelijk omdat er op dat moment geen

Oekraïense vluchtelingen in Glanerbrook verbleven en de opvang van de asielzoekers voor een korte

periode is.” Door het woningtekort verblijven statushouders langer in azc’s. Daardoor zitten azc’s

overvol. De gemeenten zijn daarom gevraagd om statushouders die gekoppeld zijn aan hun

gemeente versneld te huisvesten. Deze opdracht staat los van de taak om te zorgen voor

noodopvangplekken voor Oekraïense vluchtelingen.

Noodopvang is geen permanente huisvesting

Dagelijks zien we de verschrikkelijke beelden van de oorlog in Oekraïne. Veel inwoners begrijpen dus

ook dat we Oekraïners die vluchten voor oorlogsgeweld moeten helpen en opvangen. Al vinden

sommigen het niet eerlijk dat deze Oekraïense vluchtelingen voorrang krijgen op andere groepen als

het gaat om huisvesting. Voorzitter Veiligheidsregio Limburg-Noord Antoin Scholten: “Het is waar

dat deze vluchtelingen snel geholpen worden aan onderdak. Maar het gaat echt om tijdelijke

plekken waar mensen die een oorlog ontvluchten tot rust kunnen komen. De rijksoverheid vergoedt

de kosten die we maken om snel van dergelijke noodopvangplekken te realiseren. Denk aan hotels,

vakantiehuisjes, omgebouwde kantoorruimtes en tijdelijke units. Het zijn geen plekken die bestemd

zijn voor permanente huisvesting. Dit om te voorkomen dat de krappe woningmarkt nog meer onder

druk komt te staan.”

Oekraïense vluchtelingen in gemeentelijke noodopvang

In Nederland verblijven nu 36.678 vluchtelingen uit Oekraïne in gemeentelijke noodopvanglocaties,

waarvan meer dan 2.300 in de provincie Limburg.